Tham nhũng thì phức tạp khi thu hồi tài sản, xử lý kỷ luật, bỏ lọt tội phạm.

Rate this post

Tổng kết mười lăm thực tiễn công tác phòng, chống tham nhũng, đánh giá tình hình tham nhũng thời gian qua, kết quả công tác phòng, chống tham nhũng là nhiệm vụ quan trọng, cần thiết cho việc hoạch định chính sách, ban hành văn bản quy phạm pháp luật trong thời kỳ mới.

Tăng cường các giải pháp phòng chống tội phạm tham nhũng, tích cực thu hồi tài sản

Phát biểu tại hội nghị tổng kết 10 năm phòng, chống tham nhũng sáng 30/6, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao Lê Minh Trí cho rằng, phòng chống tham nhũng là công việc phức tạp, cần lắng nghe nhiều ý kiến ​​để bổ sung quan điểm. , cách làm mới đạt kết quả tốt.

Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường

Một trong những nhiệm vụ cần đặc biệt quan tâm là thu hồi tài sản nhà nước tham ô, chiếm đoạt, thất thoát; tăng cường phòng ngừa và giảm nhẹ hình phạt đối với các đối tượng vi phạm. Kinh nghiệm của Trung Quốc là khi phát hiện cơ quan hành chính vi phạm, Viện kiểm sát sẽ kiến ​​nghị khắc phục. Nếu cơ quan nào không khắc phục thì Viện kiểm sát khởi kiện ra tòa án để yêu cầu tòa án quyết định.

Ông Trí cho rằng, Việt Nam cũng nên tăng cường phòng ngừa, giảm nhẹ hình phạt, tạo điều kiện cho người vi phạm khắc phục hậu quả. “Cách làm này sẽ thu hồi được phần lớn tài sản bị mất do người vi phạm chủ động khắc phục để không bị xử lý. Việc xử lý cán bộ, đồng chí chúng tôi không phải lo lắng nhiều”.

Tôi hoàn toàn đồng tình với quan điểm của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao về việc cần tăng cường các biện pháp phòng ngừa tội phạm tham nhũng và tích cực thu hồi tài sản. Chính sách pháp luật của Việt Nam hiện nay đối với tội phạm tham nhũng là xử lý nghiêm minh, tập trung thu hồi tài sản.

Thời gian qua, chúng ta đã thực hiện rất tốt chủ trương xử lý nghiêm minh, phát hiện kịp thời sai phạm, việc thu hồi tài sản từng bước có hiệu quả. Vì vậy, thời gian tới, chúng tôi tiếp tục duy trì chủ trương phát hiện kịp thời, xử lý nghiêm minh, tăng cường thu hồi tài sản và thực hiện các giải pháp phòng chống tội phạm.

Nếu chỉ thu hồi tài sản và “hành chính hóa”, “khai hóa” hành vi tham nhũng thì không bảo đảm hiệu quả, nhưng cần tiếp tục phát hiện kịp thời và xử lý nghiêm minh mọi hành vi tham nhũng, kể cả những hành vi tham nhũng. là tham nhũng vặt hay tham nhũng lớn.

Theo quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành, có nhiều hành vi được xác định là hành vi tham ô như: Tham ô tài sản; Hối lộ; Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành nhiệm vụ, công vụ để trục lợi; Lạm quyền trong khi thi hành nhiệm vụ, công vụ để tư lợi; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng với người khác để trục lợi; Giả mạo trong công việc vì vụ lợi; Đưa hối lộ, môi giới hối lộ để giải quyết công việc của cơ quan, tổ chức, đơn vị, địa phương để vụ lợi; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn sử dụng trái phép tài sản công để trục lợi; Quấy rối vì vụ lợi; Thực hiện không đúng, không đầy đủ nhiệm vụ, công vụ để vụ lợi; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để bao che cho người thực hiện hành vi trái pháp luật để trục lợi; cản trở, can thiệp trái pháp luật vào việc giám sát, kiểm tra, thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án vì vụ lợi.

Phần lớn các hành vi tham nhũng ở Việt Nam được định nghĩa là tội phạm, được quy định trong bộ luật hình sự. Người nào thực hiện hành vi tham nhũng phải chịu trách nhiệm trước pháp luật và phải chịu chế tài hình sự, trong đó, nhiều tội danh có mức cao nhất là tử hình.

Mục 1 Chương XXIII BLHS năm 2015 quy định về các tội phạm về tham nhũng, bao gồm: 1. Tội tham ô tài sản (điều 253); 2. Tội nhận hối lộ (điều 354); 3. Tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản (điều 355); 4. Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ (điều 356); 5. Tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ (điều 357); 6. Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng với người khác để trục lợi (điều 358); 7. Tội giả mạo tại nơi làm việc (điều 359).

Về mặt lý thuyết, tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội, được quy định trong bộ luật hình sự, do người có năng lực hình sự thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý, xâm phạm đến đối tượng mà pháp luật quy định. bảo vệ tội phạm.

Hành vi cấu thành tội phạm kể từ thời điểm thực hiện hành vi được điều luật mô tả. Pháp luật quy định không xét xử oan sai, không bỏ lọt tội phạm. Không truy cứu trách nhiệm hình sự người có tội là hành vi xâm phạm hoạt động tư pháp. Kết tội người vô tội cũng là vi phạm pháp luật.

Vì vậy, việc xử lý tội phạm hay không xử lý tội phạm không thể tùy tiện mà phải căn cứ vào các quy định của pháp luật. Khi hành vi tham nhũng đã thỏa mãn các dấu hiệu của tội phạm thì phải xử lý. Nếu không chú trọng nhiệm vụ phát hiện kịp thời, xử lý nghiêm minh mà chỉ tập trung thu hồi tài sản thì cũng có thể làm tăng nguy cơ tham nhũng.

Nếu người có chức vụ, quyền hạn tham nhũng bị phát hiện, chỉ phải nộp lại tài sản mà không bị xử lý hình sự thì họ sẽ không sợ hãi và càng củng cố quyết tâm thực hiện hành vi tham nhũng đến cùng.

Biện pháp khắc phục hậu quả chỉ là tình tiết giảm nhẹ một phần trách nhiệm hình sự

Theo quy định của pháp luật, khi hành vi chiếm đoạt tài sản nhà nước thỏa mãn dấu hiệu cấu thành một trong các tội thuộc nhóm tội tham nhũng thì người vi phạm phải chịu trách nhiệm hình sự thì việc bồi thường thiệt hại, khắc phục hậu quả chỉ là tình tiết giảm nhẹ một phần. của trách nhiệm hình sự.

Động viên người phạm tội hoàn lương để được hưởng khoan hồng là việc cần làm và phải có giải pháp đảm bảo hiệu quả.

Đối với các giải pháp phòng chống tội phạm phải được triển khai đồng bộ, đầy đủ mới có hiệu quả, bao gồm các giải pháp như: Làm tốt công tác nhân sự, lựa chọn nhân sự và bộ máy nhà nước phải là những người có đức, có tài, sử dụng đúng vị trí, đúng năng lực, năng lực phù hợp để họ có cơ hội phấn đấu; cải cách toàn diện tiền lương nhằm nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người có chức vụ, quyền hạn;

Cần không ngừng đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao nhận thức, năng lực, bản lĩnh chính trị, đạo đức của đội ngũ cán bộ; quản lý kinh tế cần được tăng cường; công khai, minh bạch, tăng cường cơ chế quản lý, giám sát tài chính chặt chẽ, không để người có chức vụ quyền hạn tham nhũng, không có cơ hội thực hiện hành vi tham nhũng. cất giấu tài sản;

Cần ứng dụng các phương tiện kỹ thuật, thành tựu khoa học công nghệ và phòng, chống tham nhũng, học hỏi kinh nghiệm quốc tế; Cần phát hiện kịp thời và xử lý nghiêm minh nhằm mục đích răn đe, phòng ngừa chung cho xã hội.

Kinh nghiệm quốc tế

Để phòng chống tham nhũng có hiệu quả, cần hướng tới mục tiêu là những người có chức vụ quyền hạn không cần tham nhũng, không muốn tham nhũng, không thể tham nhũng và không dám tham nhũng.

Việc học hỏi kinh nghiệm phòng, chống tham nhũng của các nước trên thế giới, đặc biệt là các nước ở châu Á và Đông Nam Á là hết sức quan trọng và cần thiết. Tuy nhiên, vẫn phải dựa trên các nguyên tắc cơ bản của pháp luật Việt Nam, trong đó có nguyên tắc mọi hành vi vi phạm pháp luật đều phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Những hành vi thỏa mãn dấu hiệu cấu thành tội phạm thì phải xử lý hình sự, không oan sai, không bỏ lọt tội phạm. Không nên hình sự hóa các quan hệ dân sự và kinh tế. Cũng không nên hành chính hóa, dân sự hóa các quan hệ hình sự.

Vì vậy, người có chức vụ, quyền hạn có hành vi trái pháp luật đến mức phải xử lý hình sự mà không thỏa thuận được với họ về việc trả tài sản thì được miễn truy cứu trách nhiệm hình sự. các.

Cần học hỏi kinh nghiệm quốc tế trong việc mở rộng các vụ án hành chính và gắn trách nhiệm của các cơ quan nhà nước trong việc quản lý tài sản công.

Tuy nhiên, nếu để xảy ra thất thoát tài sản công, tham ô tài sản, thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng, vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí mà có dấu hiệu cấu thành thì phải xử lý hình sự đối với cá nhân. phạm tội.

Còn trách nhiệm tập thể và trách nhiệm dân sự có thể được giải quyết trong các vụ án hình sự hoặc trong các quan hệ dân sự hành chính khác mà không loại trừ trách nhiệm hình sự đối với cá nhân.

Trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, “phòng” và “chống” là hai nhiệm vụ khác nhau, có quan hệ mật thiết và biện chứng với nhau.

Tuy nhiên, việc đẩy mạnh các giải pháp phòng, chống tham nhũng là đúng hướng, tích cực, phù hợp với xu thế phát triển văn minh của xã hội. Phòng ngừa tham nhũng không có nghĩa là không chống hoặc xem nhẹ tham nhũng.

Phải kết hợp hài hòa giữa phòng và chống, hoạt động phòng, chống tham nhũng không thể thay thế hoạt động phòng, chống tham nhũng. Đối với những hành vi tham nhũng đã có dấu hiệu của tội phạm thì phải đấu tranh, xử lý chứ không thể áp dụng các giải pháp chống tham nhũng, “hành chính hóa”, “văn minh” để xử lý hành vi tham nhũng. hành vi bị vi phạm.

Bác sĩ, luật sư Đặng Văn Cường

Leave a Reply

Your email address will not be published.