Khát vọng Tây Nguyên “nơi gió thổi ngày đông”

Rate this post

06:34, 11/09/2022

Đinh Thị Như Thùy một thời là “hiện tượng thơ”. Tính đến nay, Đinh Thị Như Thùy mới xuất bản 5 tác phẩm, nhưng năm 2011, cô đã có thể “ẵm” về cho mình giải thưởng Thơ của Hội Nhà văn – giải thưởng mà bất cứ nhà thơ nào cũng mơ ước. Sử thi “Gió thổi về đâu một ngày đông” (NXB Hội Nhà văn quý I / 2022) là tác phẩm mới nhất của chị.

Đinh Thị Như Thủy quê ở Thừa Thiên – Huế, từng dạy học ở Tây Nguyên một thời gian dài, trước khi vào định cư và sáng tác văn học tại Đà Nẵng. “Nơi gió thổi ngày đông” được chị hoàn thành cách đây hơn 12 năm, tại huyện Krông Pắc.



Nhà thơ Đinh Thị Như Thủy. Hình ảnh: Internet

“Cô ấy nhìn lên bầu trời. Đó là một buổi sáng của một ngày chớm đông ”,“ Mỗi cơn gió ùa về kể một câu chuyện ”,“ Đồi hoa hướng dương dại đẹp đến nỗi em cứ trốn vào đó mà chết ”, Đinh Thị Như Thùy mở ra một không gian đa chiều, mở đầu. của “Nơi gió thổi mùa đông”. “Cô ấy ngẩng cao mặt lên. Đó là buổi sáng đầu đông. Cơn gió mang hơi thở lạnh lẽo bao trùm lấy cô ấy.” Nhân vật trữ tình của thơ “Gió” và “nàng” đều cảm nhận được trong nhau niềm “khát vọng tự do”.

Tôi đã từng đến Tây Nguyên nhiều lần, từng mải mê ngắm nhìn những con đường trải đầy hoa hướng dương dã quỳ và tìm hiểu về nguồn gốc loài hoa mang đậm bản sắc của vùng đất này. Dã quỳ đưa người ta trở về lịch sử huyền thoại với tình yêu bất diệt, là hiện thân của nàng H’Linh. Cây dã quỳ dễ sinh trưởng, phát triển nhanh, sức sống bền bỉ, trở thành biểu tượng của tình yêu chung thủy.

Xuyên suốt sử thi là cuộc đối thoại về sự vật lộn, kiệt sức, ra đi … của “nàng” – “người đàn bà”. “Chiều không đỏ như mây. Cơn gió thịnh nộ. Bên ngoài hàng rào, những bông hoa hướng dương dại vàng một màu xơ xác. Người đàn bà bỗng thèm ngoại ô với bạt ngàn đồi dã quỳ ”, Đinh Thị Như Thùy dẫn dắt người đọc đến một khu vườn tưởng tượng của mình”… trời cứ tối dần rồi chợt lóe lên một tia sáng. của những vạt hoa quỳ nở muộn với những vệt vàng. Hoa hướng dương trong thực tế không mọc trong vườn nhà chị… trong những vệt vàng muộn màng mệt mỏi ấy, mà đang hồi sinh sức sống mãnh liệt đến nỗi thổn thức ”(Nguyễn Quang Thiều).

Đọc “Nơi gió thổi ngày đông”, từ thực tế thứ nhất, tôi hình dung ra thực tế thứ hai và nhớ đến Alejo Carpentier y Valmont (1904 – 1980), tiểu thuyết gia, nhà bình luận và nhà nghiên cứu âm nhạc người Cuba. Chủ nghĩa hiện thực thứ hai hay còn gọi là “Magic Realism” là một trường phái văn học hình thành và phát triển vào những năm 40 – 50 của thế kỷ 20. Với Alejo Carpentier y Valmont, khi viết lời tựa cho cuốn sách “Kingdom of the World”, ông không dùng từ “chủ nghĩa hiện thực huyền diệu” mà là “chủ nghĩa hiện thực huyền diệu”. Ông nói: “Phép màu là một sự đột biến của hiện thực, một biểu hiện đặc biệt của hiện thực, một biểu hiện kỳ ​​diệu khác biệt và phi thường của sự phong phú của hiện thực, một sự phóng đại về quy mô. và tình trạng của thực tế. Có thể nói, việc khám phá ra hiện thực kỳ diệu này mang đến cho người đọc sự phấn khích về mặt tinh thần đến tột độ ”.

Trong “Gió thổi về đâu ngày đông” có đầy đủ những đoạn, khổ thơ khiến người đọc liên tưởng đến hiện thực đầu tiên, bên ngoài cuộc sống đã từng xảy ra. Đó có thể là chấn thương tâm lý giữa cuộc sống và hy vọng, lời hứa và niềm tin, tuyên truyền và niềm tin, hội nhập và bản sắc, nơi chúng ta đang sống và hiện tại …

Đặc điểm của sử thi là giàu chất tự sự. Trong “Gió về đâu ngày đông”, Đinh Thị Như Thùy tạo nên những “lớp” lời thoại vừa thực vừa mờ. “Cô ấy nhìn thấy bên cạnh cô ấy, những người đàn ông lái máy cày, những đứa trẻ đi hái cà phê, những người phụ nữ với gót chân nứt nẻ và bàn tay trầy xước, những người xa xứ làm thuê, những đứa trẻ buồn chán, những cơn gió hoang dã, những con chim di cư theo mùa, những con hải quỳ hoang dã, lau sậy, lá cây, bụi bặm, côn trùng.” Do đó, cô ấy nói. tìm kiếm “Tự do. / Đi đi. / Phiêu lưu. / Điên rồ”. “Đó là cảm giác mùa đông ở đất nước này.”

Thực tế xung đột, dẫn đến “Nơi chỉ biết cạnh tranh mà không biết chinh phục. Nơi chỉ biết hỏi mà không biết làm việc nghiêm túc. nơi đầy rẫy những đố kỵ thấp hèn cau có với tất cả những điều tốt đẹp xung quanh ”. Sử thi “Gió thổi đâu ngày đông” đã tạo nên “một thế giới hoàn toàn khác”, đây cũng chính là điểm khác biệt của Đinh Thị Như Thùy, người mà trong sử thi truyền thống đã ký sinh hiện thực vào “tự sự”. Cô đã tạo ra một “không gian tâm linh ”Để đối thoại.

Trong “Nơi gió thổi ngày đông”, Đinh Thị Như Thùy sử dụng nhiều động từ “đi về”, có khi là mệnh lệnh của tâm tưởng, có khi là của bước chân. Bước chân của “cô ấy”, có thể chỉ là bước đi trong cơn mộng du, nhưng đầy khao khát. “Cô ấy” là người đại diện, mặc dù đôi khi mâu thuẫn. “Ra đi là khát vọng hoang đường nhất. Đó cũng là khát vọng mãnh liệt nhất. Của tất cả các loài. Ở đất nước này.”

“… Đôi khi tôi đầy những câu hỏi

Cái kết đáng sợ?

Hay con đường đi đến cuối cùng kinh hoàng hơn?

Đôi khi tôi tràn ngập những lo lắng

Về ngày xưa “

Nhưng sẽ đi về đâu, khi “Ngày của chúng ta đã qua … Thời gian đặt ra những giới hạn chặt chẽ cho chúng ta”. “Cô ấy” lại chăm sóc khu vườn vào cuối buổi chiều, khi cơn thịnh nộ của mùa đông qua đi, tự nhủ: “Đừng ám ảnh về nó nữa. Đừng đợi lâu nữa “. Lạ lùng” Ngoài kia, những bông dã quỳ nở muộn đang ánh lên những vệt vàng “.” Thật tuyệt vời cho màu hoa ấy. Qua cái lạnh giá để vươn lên. Không sức mạnh nào có thể cản trở, ràng buộc.

Bao vất vả, mệt nhọc, chán chường… trong vườn của “nàng” không phải là duy nhất. Giấc mơ của “cô ấy” không phải là duy nhất, nó chỉ ở đây, ở đây, ở đó. “Không quyền lực nào có thể cản trở hay ràng buộc” ước mơ về tình yêu, cuộc sống và luật pháp.

“Where the Wind Blows on a Winter’s Day”, gồm 21 chương, được đặt tên từ “Chương một” đến “Người que thứ hai mươi mốt”. “Và bây giờ, hãy xuống thuyền, lên boong của những người điên, đuổi theo một vùng đất mộng mơ không thực sự xa lạ với thế giới của chúng ta, mặc dù đôi khi nó có vẻ ngược lại …” Khi tôi mở văn bản, Tôi để ý và suy nghĩ về việc cô ấy chọn câu này của Jaques Dournes làm chủ đề. Jacques Dournes (1922 – 1993), bút danh Dam Bo, là nhà truyền giáo, nhà nhân chủng học và ngôn ngữ học người Pháp. Ông nổi tiếng với những nghiên cứu về lịch sử, xã hội và phong tục tập quán của các dân tộc Tây Nguyên. Nhà văn hóa Jacques Dournes đã xuất bản nhiều tác phẩm, câu đối được nhà thơ Đinh Thị Như Thúy chọn làm chủ đề cho tác phẩm “Rừng, đàn bà, điên cuồng. Đi qua xứ mộng mơ Gia Rai”. Tôi nhận ra mối liên hệ giữa Jacques Dournes và Đinh Thị Như Thùy trong tác phẩm “Nơi gió thổi ngày đông”. “Xứ sở mộng mơ” của “nàng” và mỗi người, đâu xa lạ với thực tại?

Nhà thơ, nhà phê bình văn học Mai Văn Phấn từng nhận xét về thơ Đinh Thị Như Thúy và hiện thực trong thơ chị: “Cuộc đời ấy không giống như những mỏ quặng lộ ra, mà ẩn sâu trong đó không dễ nhận biết. Tôi muốn so sánh sức mạnh và vẻ đẹp nội tâm ấy trong thơ Đinh Thị Như Thúy thành một dòng suối ngầm âm thầm chuyển động trong lòng đất, bồi đắp cho đất, cho cây cối hoa lá tươi tốt.

Thơ Đinh Thị Như Thúy khó đọc, nhưng luôn đánh thức cảm xúc thơ của người đọc. “Nơi gió thổi ngày đông” một lần nữa gọi đúng vẻ đẹp của thi ca.

Ngô Đức Hạnh

Leave a Reply

Your email address will not be published.